Gavsiye Açıklaması

Ahmed Hulûsi

İNSAN, TALEP EDİLENDİR!

"- Ya Gavs-ı Â`zâm, ne güzel tâlibim ve ne güzel talep edilendir insan. Ne güzel rakîptir insan ve ne güzel merkûbtur mükevvinat."

"Ne güzel tâlibim." Niye?..

Talep ettiğim şeyi gerçekleştirmek için, her şeyi meydana getirecek güç kuvvet kudrete sahibim. Talep ettiğim şeyi ele geçirmekten kimse beni alakoyamaz. Talep ettiğim şey için her şeyi oluşturacak ilmim var. En güzel tâlip, talep ettiği şeyi her istediğini yerine getirmek sûretiyle onu mutlu edendir. Dolayısı ile Allah, talep ettiği her şeyi elde edecek olan en güzel tâliptir.

Ve ne güzel talep edilendir insan. Çünkü insan, tâlibin talebine yolaçacak bütün özelliklere ve güzelliklere sahip kılınarak ortaya çıkartılmış, "ahsen-i takvîm" yani en güzel, en mükemmel bir yapıda halkedilmiştir.

İnsanın "ahsen-i takvîm" yani en mükemmel yapıda oluşundan mânâ, onun, bütün ilâhî isimlerin mânâsını izhar edebilecek kâbiliyet ve istidatta halkolmasıdır. Bu yüzden insan, Allah`ın ilim ve iradesi istikametinde her kemâlatı izhar edebilecek şekilde hazırlanmıştır.

Ve en güzel rakîbdir insan; yani yol arkadaşı, refakat eden anlamında. Yani buradaki anlam, insanın tüm yaşam boyunca arkadaşına uyum sağlaması, ona karşı çıkmaması, isteklerini zevkle yerine getirmesi hâliyle, Rabbine itaat etmesidir.

İşte bu sebepledir ki insan, varolduğu sürece, Rabbinin tüm dilek ve arzularını yerine getirecek özelliklerle bezenmiş bir arkadaş hükmünde kulluğunu yerine getirmektedir. Bu onun ne güzel rakîb diye anılmasına vesîle olmaktadır.

Ve ne güzel merkûbdur mükevvinat. İnsanın özelliklerinin âşikâr olup seyredildiği kâinat ve içindekiler ne güzel, ne mükemmeldir... Elbette burada anılan insan, birimsel anlamda insan değil, İNSAN-I KÂMİL`dir. Bir bilinç olan İNSAN-I KÂMİL`in tüm özelliklerinin ortaya çıktığı beden veya mahaldir evren ve tüm ihtiva ettikleri şeyler.

*   *   *